Międzynarodowy standard prostego języka ISO 24495, rozwijany we współpracy z International Plain Language Federation, stale ewoluuje. W maju 2026 roku oficjalnie opublikowano jego trzecią część – ISO 24495-3:2026. Tym samym rodzina norm tworzy obecnie kompleksowy, trójfilarowy system wytycznych dla autorów różnego rodzaju tekstów.
Trzy filary normy ISO 24495
Rozwój standardu pokazuje, że potrzeba prostego języka nie dotyczy wyłącznie podstawowych komunikatów, ale wnika w najbardziej hermetyczne i skomplikowane dziedziny życia. Obecnie standard składa się z trzech uzupełniających się części:
- ISO 24495-1:2023 – Zasady ogólne i wytyczne (Fundament)
Wydana w 2023 roku pierwsza część normy zdefiniowała uniwersalne reguły prostego języka. Zgodnie z nią komunikat spełnia standard prostego języka tylko wtedy, gdy jego struktura, język i układ graficzny pozwalają odbiorcy bez trudu:
- znaleźć potrzebną informację,
- zrozumieć ją przy pierwszym czytaniu,
- wykorzystać ją do podjęcia decyzji lub działania.
- ISO 24495-2:2025 – Komunikacja prawna (Język umów i regulaminów)
Druga część, opublikowana w 2025 roku, to odpowiedź na odwieczny problem „prawniczego żargonu”. Dedykowana jest twórcom umów, regulaminów, pism procesowych i decyzji administracyjnych. Norma udowadnia, że dokument prawny może być w pełni precyzyjny pod względem formalnym, a jednocześnie napisany po ludzku – bez wielokrotnie złożonych zdań i archaicznych konstrukcji, które wykluczają obywatela.
- ISO 24495-3:2026 – Komunikacja naukowa (Science writing)
Najnowszy moduł, opublikowany w maju 2026 roku, koncentruje się na przekładaniu skomplikowanej wiedzy naukowej, technicznej i medycznej na język przystępny. Jej celem jest wsparcie autorów w tłumaczeniu trudnych pojęć dla studentów, decydentów oraz opinii publicznej – z zachowaniem pełnej rzetelności merytorycznej i bez nadmiernych uproszczeń wypaczających sens badań.
Wytyczne jakości, nie nakaz prawny
Warto podkreślić, że normy z rodziny ISO 24495 mają charakter wytycznych i dobrowolnych standardów jakości, a nie bezwzględnych nakazów prawnych.
Dlaczego są tak ważne dla organizacji pozarządowych, firm i instytucji publicznych?
- Uniwersalny punkt odniesienia: Dają jasną metodykę i kryteria oceny, co ułatwia audytowanie własnych dokumentów, regulaminów projektowych czy raportów.
- Gwarancja dostępności (DIK): Przystępna architektura informacji bezpośrednio wspiera osoby ze szczególnymi potrzebami – w tym osoby starsze, osoby w kryzysie informacyjnym czy obcokrajowców.
- Budowanie zaufania: Transparentna i zrozumiała komunikacja skraca dystans między nadawcą a odbiorcą, oszczędzając czas obu stron.
Standard ISO 24495 to wyraźny sygnał: zrozumiała komunikacja nie jest już kwestią uprzejmości – stała się globalnym miernikiem profesjonalizmu.
Chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak krok po kroku wdrażać zasady prostego języka i architektury informacji w dokumentach swojej organizacji? Sprawdź nasze bezpłatne poradniki i standardy w zakładce Standardy prostej komunikacji!
